ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ AΡΧΕΙΟΥ
Εξελίξεις στον Κάθετο Διάδρομο Φυσικού Αερίου: Κοινή Επιστολή των Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Φυσικού Αερίου Ελλάδας, Βουλγαρίας, Ρουμανίας, Μολδαβίας και Ουκρανίας για Ρυθμιστική Έγκριση των Προϊόντων Δυναμικότητας Route 2 και Route 3.
| File Categories: | |
|---|---|
| Χώρα αναφοράς: |
ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ |
| Ημερομηνία: | 18/11/2025 |
| Έκδοση: | Γραφείο Ο.Ε.Υ. Σόφιας |
| Κείμενο: | Οι Διαχειριστές Συστημάτων Μεταφοράς Φυσικού Αερίου ΔΕΣΦΑ (Ελλάδα), Bulgartransgaz EAD (Βουλγαρία), Transgaz SA (Ρουμανία), Vestmoldtransgaz SRL (Μολδαβία) και Gas TSO of Ukraine (Ουκρανία), σε συνεργασία με τον ICGB AD, τον ανεξάρτητο διαχειριστή του Διασυνδετήριου Αγωγού Ελλάδας–Βουλγαρίας, υπέγραψαν κοινή επιστολή στις 07.11. προς τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές ενέργειας, ζητώντας έγκριση για την έναρξη δύο νέων διασυνοριακών προϊόντων δυναμικότητας, Route 2 και Route 3. Εν λόγω πρωτοβουλία συνιστά ένα επιπλέον καθοριστικό βήμα για την ενίσχυση της ενεργειακής ανεξαρτησίας της Ευρώπης και της διασυνδεσιμότητας κατά μήκος του Κάθετου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου. Η κοινή επιστολή υπεγράφη κατά τη διάρκεια της Υπουργικής Συνάντησης της Συνεργασίας για τη Διατλαντική Ενεργειακή Συνεργασία (P-TEC), παρουσία του Υπουργού Ενέργειας των ΗΠΑ κ. Chris Wright, του Υπουργού Εσωτερικών των ΗΠΑ κ. Doug Burgum, ανώτερων αξιωματούχων της κυβέρνησης των ΗΠΑ, καθώς και των Υπουργών Ενέργειας της Ελλάδας κ. Σταύρου Παπασταύρου, της Βουλγαρίας κ. Zhecho Stankov, της Μολδαβίας κ. Dorin Junghietu, της Ουκρανίας κα. Svitlana Grynchuk, καθώς και του Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης της Ρουμανίας, κ. Cătălin Predoiu. Ειδικότερα, οι Διαχειριστές (TSOs) ζητούν από τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές την έγκριση για τη διαθεσιμότητα των προϊόντων Route 2 και Route 3 έως τον Απρίλιο του 2026, καθώς και τη δυνατότητα ταυτόχρονης προσφοράς των προϊόντων δυναμικότητας Route 1, Route 2 και Route 3 σε ανταγωνιστικές δημοπρασίες. Όλοι οι συμμετέχοντες Διαχειριστές έχουν συμφωνήσει να εφαρμόσουν σημαντικές εκπτώσεις – από 25% έως 50% – στα σημεία διασύνδεσής τους, ώστε να ενθαρρύνουν τη χρήση της νέας δυναμικότητας από την αγορά και να διευκολύνουν διαφοροποιημένες ροές φυσικού αερίου. Οι συντονισμένες μειώσεις τιμολογίων και η διαθεσιμότητα πολλαπλών επιλογών διαδρομών θα συμβάλουν σημαντικά στον μετριασμό πιθανών διαταραχών, στην απρόσκοπτη παράδοση προς την Ουκρανία και στη βέλτιστη αξιοποίηση της υφιστάμενης υποδομής σε ολόκληρη την περιοχή. Οι Διαχειριστές υπογραμμίζουν ότι, όπως έχει επισημανθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο αγωγός Trans-Balkan, που αποτελεί τμήμα του Κάθετου Διαδρόμου, είναι βασικό στοιχείο της στρατηγικής της ΕΕ για τη διαφοροποίηση της μεταφοράς φυσικού αερίου και τη σταδιακή απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο. Η έγκριση των προϊόντων Route 2 και Route 3 ευθυγραμμίζεται άμεσα με αυτή τη στρατηγική, αξιοποιώντας το LNG και το αέριο της Κασπίας για την ενίσχυση της μακροπρόθεσμης ασφάλειας εφοδιασμού και της ενοποίησης της αγοράς. Ειδικότερα, το Route 2 ξεκινά από το σημείο διασύνδεσης Αμφιτρίτη στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ, διασχίζει τον διασυνδετήριο αγωγό Ελλάδας–Βουλγαρίας (ICGB) και συνεχίζει μέσω του Διαδρόμου Trans-Balkan, ενώ το Route 3 ξεκινά από το σημείο διασύνδεσης του ICGB με τον TAP και ακολουθεί την ίδια διαδρομή. Η ταχύτερη έγκριση αυτών των προϊόντων θα ενισχύσει σημαντικά τη δυνατότητα το LNG να φτάνει στην Ουκρανία μέσω των ελληνικών τερματικών σταθμών, δημιουργώντας νέες ευκαιρίες στους προμηθευτές να επιλέγουν τις βέλτιστες διαδρομές εφοδιασμού ανάλογα με τις ανάγκες τους. Υπενθυμίζεται πως το Route 1 περιλαμβάνει ως αφετηρία το τερματικό του ΔΕΣΦΑ στη Ρεβυθούσα, και το αέριο μεταφέρεται στη Βουλγαρία μέσω του σημείου σύνδεσης στο Σιδηρόκαστρο. Η πρόθεση των Διαχειριστών είναι τα δύο προϊόντα να επεκταθούν χρονικά έως τον Οκτώβριο του 2026, με ολοκλήρωση των έργων αναβάθμισης στο ΕΣΦΑ της Βουλγαρίας, ώστε να αξιοποιηθεί μεγαλύτερο ποσοστό της εξαγωγικής δυναμικότητας του ελληνικού συστήματος μεταφοράς, δίνοντας τη δυνατότητα να διακινούνται μεγαλύτερες ποσότητες προς τον Βορρά μέσω της Βουλγαρίας. Επιπλέον, θα δημοπρατούνται προϊόντα μεγαλύτερης διάρκειας (μηνιαία, τριμηνιαία ή και ετήσια) με στόχο την ενίσχυση της τεχνικής και εμπορικής ωριμότητας του Κάθετου Διαδρόμου. Από το 2027 αναμένεται αύξηση των ροών με αφετηρία την Ελλάδα. Τελικός στόχος είναι ο Κάθετος Διάδρομος να είναι πλήρως λειτουργικός μέχρι το τέλος του 2027, χρονικό σημείο κατά το οποίο προβλέπεται να διακοπεί η προμήθεια ρωσικού φυσικού αερίου, και ο Κάθετος Διάδρομος θα αντικαταστήσει τις εναπομείνασες ποσότητες (~14 bcm) που προμηθεύονται σήμερα οι χώρες της περιοχής από τη Ρωσία. Εν κατακλείδι, επισημαίνουμε ότι η υλοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου θα αυξήσει τη δυναμικότητα στο σημείο διασύνδεσης Negru Voda–Kardam από 5,03 δισ. κυβικά μέτρα/έτος σε 9,41 δισ από. κυβικά μέτρα/έτος, διευκολύνοντας την παραλαβή αμερικανικού LNG που παράγεται από εταιρείες όπως Exxon, Cheniere, Chevron, συμπεριλαμβανομένων των υφιστάμενων τερματικών LNG στην Ελλάδα (Ρεβυθούσα, FSRU Αλεξανδρούπολη), καθώς και άλλων που βρίσκονται σε φάση σχεδιασμού (π.χ. Dioriga). |
 |
 |
 |
 |
 |
 |