ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ AΡΧΕΙΟΥ

• Οικονομικό Περιβάλλον
• Ενημερωτικά δελτία - Ειδήσεις
• Συνέδρια - Ημερίδες

Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (ΕΤΑΑ) διοργάνωσε (28/2) εν θέματι ψηφιακή Σύνοδο με τη συμμετοχή των Κυβερνήσεων της Αλβανίας, της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, του Κοσσυφοπεδίου, του Μαυροβουνίου, της Βόρειας Μακεδονίας και της Σερβίας.
Στη Σύνοδο κορυφής παρτέστησαν οι εξής: η κα Ana Brnabic, Πρωθυπουργός της Σερβίας, Dimitar Kovacevski, Πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας, Zdravko Krivokapic, Πρωθυπουργός του Μαυροβουνίου, Albin Kurti, Πρωθυπουργός του Κοσσυφοπεδίου, Edi Rama, Πρωθυπουργός της Αλβανίας, Zoran Tegeltija, Πρόεδρος του Συμβουλίου Υπουργών της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, και Odile Renaud-Basso, Πρόεδρος της EBRD.

Την εκδήλωση χαιρέτησε η Πρόεδρος της EBRD Odile Renaud Basso, η οποία στην ομιλία της τόνισε ότι η περιφερειακή συνεργασία είναι ζωτικής σημασίας για τις οικονομικές προοπτικές και την πολιτική σταθερότητα των Δυτικών Βαλκανίων, τονίζοντας ότι "η ΕΤΑΑ έχει υπάρξει πολύ ισχυρός υπέρμαχος αυτής της συνεργασίας", έχοντας επενδύσει περισσότερα από 15 δισεκατομμύρια ευρώ στην περιοχή ενώ συνεχίζει να επενδύει πάνω από 1 δισεκατομμύριο ευρώ κάθε χρόνο.

Στην ομιλία του, ο Ευρωπαίος Επίτροπος για τη Γειτονία και τη Διεύρυνση Olivér Várhelyi περιέγραψε τα σχέδια της Ευρωπαϊκής Ένωσης για αύξηση της οικονομικής στήριξης προς την περιοχή τα επόμενα χρόνια στα 30 δισ. ευρώ. Η χρηματοδότηση που θα υλοποιηθεί σε συνεργασία με την ΕΤΑΑ και άλλους θεσμικούς και ιδιωτικούς επενδυτές, αποσκοπεί στην επιτάχυνση της κοινωνικής και οικονομικής σύγκλισης της περιοχής με την ΕΕ και αναμένεται να αυξήσει το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν της κατά 3,6%. "Η Ευρώπη δεν τελειώνει στο Ζάγκρεμπ ή στη Βουδαπέστη", δήλωσε ο κ. Várhelyi.
Στις ομιλίες τους και στις απαντήσεις στις ερωτήσεις των επενδυτών, οι αρχηγοί Κυβερνήσεων (οι οποίοι μίλησαν με αλφαβητική σειρά σύμφωνα με τον τύπο Gymnich) συνόψισαν τις επενδυτικές τους προτεραιότητες.

Για την Π/Θ της Σερβίας κα Anna Brnabic, αυτές περιλάμβαναν την ατζέντα της συνδεσιμότητας, την ενεργειακή σταθερότητα και την προστασία του περιβάλλοντος.
Η ίδια υπογράμμισε επίσης τρία έργα προτεραιότητας: τον αυτοκινητόδρομο Σαράγεβο-Βελιγράδι, τον "αυτοκινητόδρομο της ειρήνης" που συνδέει τη Νις, την Πρίστινα, τα Τίρανα και το Δυρράχιο, και τον διασυνδετήριο αγωγό φυσικού αερίου μεταξύ Σερβίας και Βουλγαρίας, ο οποίος θα συνδεθεί τελικά με τερματικό σταθμό υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στην Ελλάδα.

Για τον Π/Θ της Βόρειας Μακεδονίας Dimitar Kovacevski, οι προτεραιότητες αφορούσαν κυρίως την επαγγελματική εκπαίδευση και τη δημιουργία θέσεων εργασίας. Στα έργα προτεραιότητας περιλαμβάνονταν ο διάδρομος VIII, ένας διασυνδετήριος αγωγός ηλεκτρικής ενέργειας με την Αλβανία, και η ψηφιακή συνδεσιμότητα. Εξετάζεται επίσης ένα έργο για τη σύνδεση της χώρας με τον τερματικό σταθμό υγροποιημένου φυσικού αερίου στην Ελλάδα.

Ο Π/Θ του Μαυροβουνίου Zdravko Krivokapic τόνισε την πρόοδο της χώρας του στον τομέα της διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένης της διαφάνειας των κυβερνητικών δαπανών. Οι επενδύσεις στην υγειονομική περίθαλψη και την εκπαίδευση αναφέρθηκαν ως σημαντικοί παράγοντες για την ενθάρρυνση των νέων να μην μεταναστεύσουν. Πρότεινε ότι τα μελλοντικά έργα αυτοκινητοδρόμων θα πρέπει να συνδέουν όχι μόνο τις χώρες της περιοχής, αλλά και να βελτιώσουν την πρόσβαση στην Ιταλία και την Τουρκία.

Ο κ. Albin Kurti επέστησε την προσοχή των ξένων επενδυτών στο νέο, μορφωμένο εργατικό δυναμικό του Κοσσυφοπεδίου, πολλοί από τους οποίους μιλούν άπταιστα αγγλικά και γερμανικά, στον δυναμικό τομέα της πληροφορικής και στην πρόσφατη δημιουργία εμπορικού δικαστηρίου. Το Κοσσυφοπέδιο πρέπει να κατασκευάσει νέα μονάδα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και να καταργήσει σταδιακά τον άνθρακα, και σχεδιάζει να ξεκινήσει φέτος μια κοινή ανταλλαγή ηλεκτρικής ενέργειας με την Αλβανία.

Ο Π/Θ της Αλβανίας Edi Rama τόνισε τη σημασία και τις δυνατότητες του τουριστικού τομέα για τη χώρα του, η οποία κατασκευάζει τέσσερα νέα θαλάσσια λιμάνια και δύο νέα αεροδρόμια για την ανάπτυξη του τουρισμού. Η Αλβανία, η οποία αντλεί σχεδόν όλη την ηλεκτρική της ενέργεια από υδροηλεκτρική ενέργεια, πρέπει επίσης να διαφοροποιήσει τις πηγές ενέργειας.

Ο Π/Θ της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης Zoran Tegeltija υπογράμμισε την ανάγκη για το άνοιγμα της χώρας στις ξένες επενδύσεις και τη δέσμευσή της για ένα σταθερό επενδυτικό κλίμα, την ειρήνη και την οικονομική ανάπτυξη. Η περιφερειακή διασύνδεση, συμπεριλαμβανομένης της οδικής σύνδεσης μεταξύ της Μπάνια Λούκα και του Ντόμποϊ και της σιδηροδρομικής σύνδεσης με τη Σερβία, είναι ζωτικής σημασίας.

Όλοι οι ηγέτες μίλησαν για τα σχέδια ανάπτυξης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τα οποία απαιτούν ένα περιφερειακό ενεργειακό σύστημα για την εξισορρόπηση της εισροής ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στα εθνικά δίκτυα και, σε ορισμένες χώρες, μια αλλαγή της νομοθεσίας για να επιτραπούν ιδιωτικές επενδύσεις μεγάλης κλίμακας.

Η χθεσινή εκδήλωση ήταν η πέμπτη σύνοδος κορυφής της ΕΤΑΑ.

Η ΕΤΑΑ στα Δυτικά Βαλκάνια

Τα Δυτικά Βαλκάνια αποτελούν περιοχή προτεραιότητας για την ΕΤΑΑ, τον μεγαλύτερο θεσμικό επενδυτή στην περιοχή, με περισσότερα από 15 δισ. ευρώ που έχουν επενδυθεί μέχρι σήμερα. Έχοντας επενδύσει 1,046 δισ. ευρώ το 2021, η ΕΤΑΑ έχει ήδη εντοπίσει επενδυτικές ευκαιρίες ίδιου ύψους για το 2022 οι οποίες περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, έργα που υποστηρίζουν τη μετάβαση στην πράσινη ενέργεια, την περιφερειακή συνδεσιμότητα και τις περιβαλλοντικές υποδομές, καθώς και χρηματοδοτήσεις για τον ιδιωτικό τομέα, τόσο άμεσα όσο και μέσω πιστωτικών γραμμών και επιμερισμού του κινδύνου με τοπικές εμπορικές τράπεζες. Πιο συγκεκριμένα:

Αλβανία: Η ΕΤΑΑ επένδυσε 201 εκατ. ευρώ το 2021, με συνολικές δεσμεύσεις ύψους 1,8 δισ. ευρώ. Μια πρόσφατη συνεργασία με την ΕΕ και την κυβέρνηση της Αλβανίας παρείχε στήριξη στον τουρισμό και τις αγροτικές επιχειρήσεις.

Βοσνία-Ερζεγοβίνη: η ΕΤΑΑ επένδυσε 140 εκατ. ευρώ το 2021, με συνολικές αναλήψεις υποχρεώσεων ύψους 2,8 δισ. ευρώ. Πρόσφατα η Τράπεζα χρηματοδότησε την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων με την ΕΕ και υπέγραψε νέα χρηματοδότηση για την ψηφιοποίηση και την ανταγωνιστικότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ).

Βόρεια Μακεδονία: Η ΕΤΑΑ επένδυσε 134 εκατ. ευρώ το 2021, με συνολικές δεσμεύσεις ύψους 2,23 δισ. ευρώ. Η Τράπεζα εισήγαγε τη διευκόλυνση επιμερισμού κινδύνου με τοπική τράπεζα ως νέο προϊόν στη χώρα. Ένα νέο μοντέλο συνεργασίας με τον ΟΗΕ για την πράσινη χρηματοδότηση θα εφαρμοστεί πιλοτικά στη χώρα το 2022, με την υποστήριξη της κυβέρνησης.

Κοσσυφοπέδιο: Η ΕΤΑΑ επένδυσε 50 εκατ. ευρώ το 2021, με συνολικές δεσμεύσεις ύψους 583 εκατ. ευρώ. Η ΕΤΑΑ μόλις υιοθέτησε μια νέα εθνική στρατηγική για το Κοσσυφοπέδιο και υποστήριξε τις γυναίκες επιχειρηματίες με την ΕΕ και άλλους δωρητές.

Μαυροβούνιο: η ΕΤΑΑ επένδυσε 22 εκατ. ευρώ το 2021, με συνολικές δεσμεύσεις 703 εκατ. ευρώ. Πρόσφατα, η ΕΤΑΑ υποστήριξε μια συνολική επισκόπηση της ανάπτυξης ευρυζωνικών υποδομών στο Μαυροβούνιο, με τεχνική βοήθεια που χρηματοδοτήθηκε από την ΕΕ μέσω του Επενδυτικού Ταμείου Δυτικών Βαλκανίων (WBIF).

Σερβία: Η ΕΤΑΑ επένδυσε 499 εκατ. ευρώ το 2021, με συνολικές δεσμεύσεις ύψους 7,2 δισ. ευρώ. Πιο πρόσφατα, η ΕΤΑΑ και η Agence Francaise de Developpement (AFD) παρείχαν 150 εκατ. ευρώ για τη διαχείριση στερεών αποβλήτων.

Σημειώνουμε ότι η ΕΤΑΑ δραστηριοποιείται ενεργά σε τομείς πολιτικής και κανονιστικής μεταρρύθμισης, βοηθώντας τις χώρες να αναπτύξουν και να εφαρμόσουν φιλόδοξες στρατηγικές απαλλαγής από τον άνθρακα, καθώς και να ενισχύσουν το επιχειρηματικό κλίμα και την ψηφιακή μετάβαση της περιοχής.
Τα πιο πρόσφατα περιλαμβάνουν τα εξής:
(1) Η Τράπεζα βοήθησε το χρηματιστήριο της Βόρειας Μακεδονίας να αναπτύξει κατευθυντήριες γραμμές για την περιβαλλοντική, κοινωνική και διοικητική πληροφόρηση των εισηγμένων εταιρειών.
(2) Η Τράπεζα υποστηρίζει επίσης περιφερειακά και διασυνοριακά έργα. Ένα παράδειγμα καινοτόμου χρηματοδότησης είναι η πρόσφατη επένδυση σε ένα ταμείο μετοχών το οποίο θα παρέχει χρηματοδότηση μετοχών σε εταιρείες τεχνολογίας αρχικών σταδίων στα Δυτικά Βαλκάνια, την Κροατία και τη Σλοβενία.
(3) Ξεκίνησε η κατασκευή της ηλεκτρικής διασύνδεσης μεταξύ της Βόρειας Μακεδονίας και της Αλβανίας, η οποία υποστηρίζεται επίσης από την επιχορήγηση της ΕΕ στο πλαίσιο του επενδυτικού πλαισίου για τα Δυτικά Βαλκάνια.

ΜΜ-01.03.2022